font color :
font size : 60% 70% 80% 90%

สรุปสาระสำคัญการสัมมนาเรื่อง "ทิศทางการเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็งเพื่อการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดอย่างยั่งยืน"

สรุปสาระสำคัญการสัมมนา
 เรื่อง “ทิศทางการเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็งเพื่อการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดอย่างยั่งยืน”

ระหว่างวันที่ ๒๔-๒๕ ตุลาคม ๒๕๔๙
ณ ศรีปทุม ลองสเตย์ รีสอร์ท จังหวัดปทุมธานี

******************************

๒๔ ตุลาคม ๒๕๔๙

พิธีเปิดการสัมมนา โดย นายภิญโญ  ทองชัย  ตำแหน่ง รองเลขาธิการ ป.ป.ส.

สรุปสาระสำคัญ : ท่านได้ให้แนวคิดในการทำงานร่วมกับชุมชน โดยเฉพาะแนวทางการพิจารณาการทำงานในปี ๒๕๕๐ โดยให้

๑. ตรวจสอบและกำหนดทิศทาง เป้าหมาย และวิธีการทำงานเพื่อให้บรรลุเป้าหมายให้ตรงกันเพื่อการทำงานให้มีประสิทธิผล        

๒. ทำแผนงานโดยยึดพื้นที่เป็นตัวตั้ง มองกระบวนการให้ชัดเจน โดยใช้กลไกขับเคลื่อนให้พร้อมกันแบ่งผู้ทำงานเป็น            

                   กลุ่มที่ ๑. ใครเกาะพื้นที่ ใครทำงานคลุกคลีกับชุมชน ใครเป็นวิทยากรกระบวนการชุมชนเข้มแข็งเพื่อการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด

     กลุ่มที่ ๒. ใครคือผู้สนับสนุนในเรื่องต่างๆ เช่น องค์ความรู้  กระบวนการจัดการ  ทุนทางสังคม

                   กลุ่มที่ ๓. ส่วนนโยบายที่จะสร้างทิศทางเปิดกรอบสร้างโอกาสให้ชุมชนเคลื่อนไหวได้สะดวกขึ้น

                    โจทย์         

๑. ทำอย่างไรให้ปัญหาการแก้ปัญหายาเสพติดยั่งยืน

๒. ทำอย่างไรให้ชุมชนเข้มแข็งอย่างยั่งยืน

   สรุปประเด็น   เพื่อผู้เข้าสัมมนาพิจารณารวมถึงแลกเปลี่ยนบทเรียนเพื่อศึกษาวิธีการทำงานเพื่อหาข้อสรุปร่วมกันว่า

๑. ทิศทางที่กำลังจะเดินนั้นไปไหน

๒. เป้าหมายคืออะไร

๓. วิธีการจัดการมีการทำอย่างไร

      เพื่อสร้างกระบวนการทำงานให้มุ่งไปทิศทางเดียวกัน และบรรลุเป้าหมายเดียวกัน          

หัวข้อการสัมมนา : บทเรียนการทำงานป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดของชุมชน จากมุมมองทีมนักวิชาการ

วิทยากรบรรยาย : นายวิชิต  ถิ่นวัฒนากูล    ตำแหน่ง นักวิชาการอิสระ

สรุปสาระสำคัญ : ๑) ชุมชนเข้มแข็งหมายถึงชุมชนที่มีขีดความสามารถในการจัดการปัญหาของตนเองได้ในระดับหนึ่ง ด้วยการมีผู้นำที่มีความสามารถ มีการเรียนรู้ร่วมกันอย่างต่อเนื่อง  บนพื้นฐานวัฒนธรรม ความเชื่อ คุณค่าดั้งเดิม ศาสนา และเศรษฐกิจชุมชนที่พึ่งพาเอื้อเฟื้อกันและกัน โดยแต่ละชุมชนได้ใช้ศักยภาพของตนเองเข้าคลี่คลายและจัดการปัญหาได้ด้วยตนเองภายใต้ความร่วมมือและสนับสนุนจากองค์กรภายนอก                                             

   ๒) กระบวนการแก้ไขปัญหายาเสพติด

                     แตกต่างไปตามเงื่อนไขความรุนแรงของปัญหาเชิงปริมาณการเสพ การค้ายา มาก ปานกลาง  น้อย /เชิงผลกระทบที่มีต่อครอบครัว/ลักษณะที่ตั้งของชุมชน ภูมิศาสตร์ สังคม วัฒนธรรมประเพณี ศาสนา ความเชื่อ       

    ๓) วิธีการมองปัญหา ๒ แบบ คือ แบบที่ ๑ มองว่ามีความเชื่อมโยงกับเรื่องอื่นๆ หรือเป็นผลมาจากสาเหตุอื่น แบบที่ ๒ มองว่าปัญหายาเสพติดเป็นภัยคุกคามของกระบวนการใหญ่ภายนอกที่ต้องการเข้ามาเป็นบ่อนทำลาย              

    ๔) ยุทธศาสตร์และแนวทางการทำงานของชุมชนแบ่งได้ตามแต่ละภาคและ กทม. 

    ๕) วิธีการทำงานการแก้ไขปัญหายาเสพติดเป็นตัวสร้างกระบวนการเรียนรู้และส่งเสริมอาชีพ

 มีหลายวิธี เช่น          

- สร้างการมีส่วนร่วม แลกเปลี่ยนเรียนรู้ฯ

- ค้นหาศักยภาพภายในชุมชนมาประยุกต์ใช้ในการแก้ไขปัญหาแบบบูรณาการฯ

- ดึงศักยภาพขององค์กรภายนอกเข้ามาเสริมสร้างความเข้มแข็ง

- หนุนช่วยในกระบวนการทำงานของชุมชน ฯลฯ

๖) บทเรียนการทำงานของชุมชน เช่น

      - การมองที่ปัจจัยหลัก คือผู้นำ เพราะผู้นำมีความสำคัญต่อความสำเร็จของการดำเนินงาน

      - การนำกลไกในชุมชนมาใช้เช่น ระบบคุ้ม เครือญาติ ศาสนา 

      - การบ่มเพาะเยาวชนให้มีภูมิคุ้มกัน

      - การมองปัญหา จะต้องมองให้เห็นความเชื่อมโยงสัมพันธ์กับเรื่องอื่นๆ

      - ชุมชนที่เคยมีประสบการณ์รวมตัวกันพัฒนามาก่อนจะเอื้อประโยชน์ต่อการแก้ไขปัญหายาเสพติด ฯลฯ           

        

๗) ลักษณะของชุมชนเข้มแข็ง เช่น

     - คนในชุมชนมีความตระหนัก และห่วงใยต่อความเป็นไปของชุมชน

     - มีแกนนำที่หลากหลาย และมีศักยภาพในการทำงาน

     - สมาชิกในชุมชนร่วมมือร่วมใจกันอย่างจริงจัง มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้

     - มีกิจกรรมต่อเนื่อง เท่าทันสถานการณ์ตลอดเวลา ฯลฯ

๘) บทบาทขององค์กรภายนอก สรุปได้เช่น

     - ยึดชุมชนเป็นตัวตั้ง และเอื้อให้ชุมชนเกิดการคิด/วิเคราะห์ และเกิดความตระหนักว่าเป็นปัญหาของตนเองฯ                      

     - หากยึดสถานการณ์ยาเสพติดเป็นตัวตั้ง และให้น้ำหนักที่ปัจจัยภายนอกมาก ชุมชนจะไม่รู้สึกเป็นเรื่องของตนเอง     

     - บทบาทขององค์กรภายนอก การมีฐานะเป็นเพียงพี่เลี้ยง คอยเอื้อให้ชุมชนเกิดกระบวนการคิด-ตัดสินใจ ฯลฯ                           

หัวข้อการสัมมนา : ตัวอย่างประสบการณ์บทเรียนการเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็งฯ

วิทยากรบรรยาย : พ.อ.สุวรรณ  เชิดฉาย  ตำแหน่ง รอง ผอ.ปส.สง.ปส.กอ.รมน.

สรุปสาระสำคัญ : เน้นการนำวิชาการมาประยุกต์ใช้ในชุมชน มีการสร้างวิทยากรกระบวนการ/เตรียมชุมชน/แยกสลายมวลชน/ใช้หลักอปริยหานิยธรรม ให้ชุมชนยอมรับและปฏิบัติเพื่อเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็ง/โครงการชุมชนบำบัด/ปราบปรามผู้มีอิทธิพล/พัฒนาเสริมความมั่นคงมีการวางแผนยุทธศาสตร์ มีอาสาสมัครป้องกันยาเสพติดโดยการเสริมวิชาการ, ความคิด และอุดหนุนงบประมาณเพื่อให้ประสบความสำเร็จ            

 

กระบวนการเรียนรู้ชุมชนเข้มแข็งเอาชนะยาเสพติดอย่างยั่งยืน

                                เมื่อชุมชนเดิมเกิดปัญหายาเสพติดต้องหาสาเหตุของการแพร่ระบาดเพื่อต่อสู้เพื่อเอาชนะยาเสพติด โดยมีแผนปฏิบัติการเอาชนะยาเสพติด  มีการเสริมความมั่นคงโดยมีแผนปฏิบัติการเสริมความมั่นคง  มีการจัดตั้งกองทุนยาเสพติดชุมชนและมีเครือข่าย มีการดำเนินการโครงการทำความดีเพื่อแผ่นดิน โครงการกองทุนแม่ของแผ่นดิน ฯลฯ ซึ่งจากการที่มีกระบวนการเรียนรู้ในชุมชนจึงทำให้เกิดสถานีเรียนรู้ เกิดศูนย์การเรียนรู้ชุมชนฯ มีการแลกเปลี่ยนความรู้ ชุมชนมีการดำเนินการและแก้ไขปัญหาอุปสรรคได้      

             โดยหลักการ

- ภาคประชาชน เป็นตัวหลัก ดูแลตนเอง

- ภาครัฐ เสริม/หนุนวิชาการและความรู้ งบประมาณ ฯลฯ

หัวข้อการสัมมนา : บทเรียนของทีมวิทยากรกระบวนการกองทุนแม่ จ.ฉะเชิงเทรา

วิทยากรบรรยาย : ด.ต.วิทยา  จันทร์ศิริ   ตำแหน่ง  ผู้บังคับหมู่สถานีตำรวจภูธรตำบลแสนภูดาษ

                              อ.บ้านโพธิ์  จ.ฉะเชิงเทรา

สรุปสาระสำคัญ : รูปแบบการดำเนินการแก้ไขปัญหายาเสพติด

                     ขั้นที่   ๑. ค้นหาปัญหา 

                              ๒. สรุปปัญหาและหาทางหยุด ปัญหา

                              ๓. ลดปัญหาที่เกิดขึ้น โดยการพบปะพูดคุยกับครอบครัวที่มีปัญหา ใช้วัฒนธรรมพื้นบ้าน/ท้องถิ่นเพื่อเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม โดยเน้นทำเพื่อส่วนรวม                              

                              ๔. พัฒนากระบวนการเพื่อแก้ไขปัญหา ให้ผู้มีส่วนต่างๆ มาร่วมกันหาทางแก้ปัญหาเพิ่มทุนทางสังคม พัฒนาอาชีพ เพื่อให้ชุมชนอยู่ได้ พออยู่พอกิน         

                                   - การริเริ่มการทำงานเมื่อพบหมู่บ้านที่มีปัญหายาเสพติด มีการวิเคราะห์ปัญหาของหมู่บ้าน

                                โดยการเข้าไปพูดคุยกับชาวบ้าน โดยใช้การพบปะและทิ้งเวลาให้พูดคุยกันภายในระยะเวลาเช่น ๓๐ วัน

   - เปิดเวทีประชาคมและยกมือรับรอง

   - มีการคัดเลือกบุคคลในความรับผิดชอบต่อหน้าที่ตามความเหมาะสม

 - มีการสร้างเครือข่ายช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ซึ่งวิธีนี้เรียกว่าการใช้พลังแผ่นดิน ครอบครัวใดผ่าน   

   ให้ติดสัญลักษณ์  แต่ไม่ยั่งยืนสามารถถอดถอนได้ และต้องทำประชาคมทุกเดือน

Online forum users

ผู้ใช้งานขณะนี้ 1 บุคคลทั่วไป 0 สมาชิก